czwartek
| 22 lutego 2018
 

Do końca nie dał się ubeckiej hołocie. Historia Zdzisława Brońskiego

Oliver Pochwat: | 27 stycznia 2018
Zdzisław Broński ps. "Uskok"

Zdzisław Broński przyszedł na świat 24 grudnia 1912 roku w Radzicu Starym. Miał cztery siostry i brata. W 1934 roku został powołany do obowiązkowej służby wojskowej, którą pełnił w 23. Pułku Piechoty we Włodzimierzu Wołyńskim. Podczas służby przeszedł szkołę podoficerską i uzyskał stopień plutonowego. Po wybuchu II wojny światowej bronił Polski przed najeźdźcą. W starciu z wojskami niemieckimi pod Borami Tucholskimi dostał się do niewoli, w której przebywał do 1940 roku. Latem 1940 rok zgłosił się na ochotnika do pracy w niemieckim gospodarstwie, z którego uciekł. Po powrocie w rodzinne strony wstąpił do podziemia, zostając dowódcą 35-osobowego plutonu.

Po serii aresztowań działaczy konspiracyjnych przez Niemców zorganizował grupę partyzancką, która 16 maja 1944 stała się oddziałem lotnym 8. Pułku Piechoty Legionów AK. Za zasługi w walce z okupantem Broński 3 maja 1944 roku otrzymał awans do stopnia podporucznika rezerwy. W czerwcu tego samego roku jego oddział został przydzielony do 27. Wołyńskiej Dywizji Piechoty AK. Po wkroczeniu Armii Czerwonej do Polski Broński rozwiązał swój oddział i zadeklarował chęć wstąpienia do Ludowego Wojska Polskiego. Gdy dowiedział się, że jest poszukiwany przez komunistów, postanowił wrócić do konspiracji. Broński odtworzył swój oddział partyzancki z czasów wojny i wszedł w struktury WiN. 1 czerwca 1945 został awansowany na stopień porucznika.

Komuniści mszcząc się na Brońskim aresztowali jego ojca i podpalili jego rodzinny dom. Broński, mimo iż podlegał pod WiN, z całą mocą zwalczał komunistów i ich sługusów. Mimo ogłoszonej w 1947 roku amnestii nie złożył broni i walczył dalej. Jego akcje były wymierzone nie tylko w komunistów, ale również cywili, którzy współpracowali i sympatyzowali z czerwonymi.

"Uskok"” walczył do wiosny 1949 roku. Nie został pokonany w bitwie, lecz zdradzony. Wielu żołnierzy Brońskiego skorzystało z amnestii. Jednym z nich był Franciszek Kasperek ps."Hardy". Kasperek wielokrotnie zatrzymywany, bity i torturowany uległ ubecji i podjął z nimi współpracę. Otrzymał zadanie odnowienia kontaktów z partyzantką. Udało mu się dotrzeć do swojego dowódcy Zygmunta Libery "Babinicza", który był zastępcą Uskoka. Podczas jednego ze spotkań Babinicz został aresztowany i poddany okrutnemu przesłuchaniu, w którym ujawnił miejsce pobytu Uskoka. Miejscem tym był specjalnie przygotowany bunkier pod stodołą u Lisowskich w Dąbrówce k. Łęcznej.

Rankiem 21 maja 1949 roku zabudowania Lisowskich zostały otoczone przez sługusów nowej, czerwonej władzy. Próbowano wielu sposobów, aby ująć Uskoka żywego. Wezwano nawet straż pożarną, aby zalała bunkier, ale dowódca odmówił i dał rozkaz do odjazdu. W połowie nocy sowieckie pachołki chwyciły za łopaty i kilofy i zaczęły przebijać się przez klepisko stodoły stanowiące sklepienie podziemnego bunkra.

Około 9.00 rano ubecy byli już blisko sukcesu, gdy pod ich nogami zakołysała się ziemia. Bunkier eksplodował. Kiedy wszystko się uspokoiło, zeszli na dół i ujrzeli zmasakrowane zwłoki Brońskiego.

Uskok wybrał śmierć a nie poniżenie i ubeckie tortury. Oddał życie wierząc że Polska będzie wolna.

Oliver Pochwat

Fot. Facebook Ciekawostki Polskiej Historii


Zobacz więcej z kategorii: Polska | Świat | Gospodarka | Opinie | Bez komentarza | Po godzinach | wSensie.tv
wSensie.pl to polski portal internetowy, którego celem jest dostarczanie Czytelnikom najwyższej jakości informacji i opinii. Na naszych stronach znajdą Państwo najważniejsze informacje ze świata polityki i gospodarki, liczne wywiady i komentarze oraz wideo. 2018 Copyright wSensie.pl
Ta strona wykorzystuje do swojego działania pliki Cookies. Możesz je zablokować w ustawieniach swojej przeglądarki. Blokada może spowodować niepoprawne działanie strony lub brak dostępu do niektórych jej funkcji. Korzystając ze strony wyrażasz zgodę na używanie cookie, zgodnie z aktualnymi ustawieniami przeglądarki. Zamknij